Banka e Shqipërisë rriti normat e saj referencë të interesave me 0.5% duke argumentuar se shkalla e lartë e inflacionin kërkon një “normalizim” të politikës monetare. Norma e re bazë e interesit do të jetë 1.75%. Herën e fundit që Shqipëria ka pasur një normë të tillë inflacioni ka qenë viti 2015.
Si një tregues i vështirësisë së situatës, ndryshimi i fundit e rriti normën e interesit me 0.5%, kur praktika e zakonshme e bankave qendrore është ndryshimi i saj gradual me 0.25%.
“Informacioni i ri i marrë në analizë sugjeron se presionet inflacioniste janë më të gjera dhe më të forta se vlerësimet tona të mëparshme,” deklaroi guvernatori Gent Sejko pas mbledhjes së Këshillit Mbikëqyrës ditën e mërkurë. Sipas Sejkos, ndonëse burim i rritjes së çmimit është i jashtëm, ai po mbështetet në tregun e brendshëm “nga kërkesa e lartë dhe e qëndrueshme”.
Banka e Shqipërisë vlerëson gjithsesi se pavarësisht shtrëngimit të shpejtë të politikës monetare, Shqipëria nuk parashikohet të bjerë në recesion, së paku sipas skenarëve aktualë.
Norma bazë e interesit është instrumenti që bankat qendrore përdorin për të kontrolluar kërkesën dhe ofertën për para në ekonominë e një vendi. Një normë e ulët interesi nënkupton dëshirën e autoritetit monetar për t’i nxitur njerëzit të konsumojnë apo të marrin hua për shpenzime apo për investime ndërsa norma e lartë e interesit synon t’i nxisë njerëzit të kursejnë, duke e bërë më të shtrenjtë marrjen e huave bankare dhe rrjedhimisht, duke ftohur kërkesën për mallra apo shërbime.
Banka e Shqipërisë ka mbajtur norma shumë të ulëta interesi përgjatë tetë viteve të fundit, pasi planet e njëpasnjëshme të qeverisë për rimëkëmbje ekonomike nuk dhanë rezultat ndërsa vendi u godit nga krizat e tërmetit të vitit 2019 dhe pandemisë së vitit 2020.
Norma e interesit shënoi minimumin historik në mars 2020 me 0.5%.
Inflacioni në Shqipëri shënoi nivelin 7.4% në qershor. Të dhënat për muajin korrik pritet të publikohen ditën e hënë më 8 gusht.
Disa çmime ndërkohë kanë filluar të ftohen. Çmimi i naftës është ulur në bursa dhe në tregun shqiptar si pasojë e frikës për recesion global ndërsa disa çmime të goditura nga lufta në Ukrainë si drithërat po ftohen gjithashtu për shkak të rënies së kërkesës dhe gjetjes së rrugëve të reja për sigurimin e furnizimit.
Megjithatë, Banka e Shqipërisë duket se i druhet “valës së dytë” të goditjes së çmimeve, pra situatës në të cilën, aktorët ekonomikë, pasi absorbojnë kostot e rritura të lëndëve të para si karburant apo energji elektrike, i kalojnë një pjesë të këtyre kostove te konsumatori final për mallra apo shërbime jo të prekura drejtpërsëdrejti nga kriza.
“Inflacioni parashikohet të qëndrojë në nivele të larta gjatë vitit 2022 dhe të reduktohet më tej,” deklaroi Banka e Shqipërisë.
