Tatjana Ristiç, nga organizata Save the Children, thotë se mbyllja e itinerarit të Ballkanit në 2015 nuk e ka zgjidhur krizën e imigrantëve, por ka lënë fëmijët imigrantë në duart e trafikantëve.
Megjithëse i ashtuquajturi “itinerar i Ballkanit Perëndimor” për refugjatët që përpiqen të hyjnë në perëndim është mbyllur në vitin 2015, organizata e të drejtave të njeriut Save the Children thotë se kriza nuk ka marrë ende fund.
Rreth 100 persona vazhdojnë të mbërrijnë në Serbi çdo ditë, sipas organizatës.
“Vlerësimet tregojnë se 30 deri në 50 për qind e refugjatëve dhe popullatës emigrante janë fëmijë,” tha Tatjana Ristiç nga Save the Children në Beograd.
Ajo i tha BIRN se të dhënat UNHCR nga janari 2017 tregojnë se fëmijët përbëjnë 46 për qind të refugjatëve dhe migrantëve aktualë në Serbi, që është e barabartë me 3450 fëmijë.
Sipas Save the Children, 10 për qind e emigrantëve janë gjithashtu fëmijë që udhëtojnë pa prindër dhe kujdestarë.
Serbia është një vend transit kyç në Ballkan për refugjatët nga Lindja e Mesme dhe Afrika e Veriut për në pErëndim, itinerar që u mbyll nga aksioni i përbashkët i vendeve që ndodheshin përgjatë saj në mars 2015.
Megjithatë, Ristiç thotë se refugjatët dhe migrantët kanë vazhduar ta ndjekin atë, “kryesisht përmes trafikantëve, duke shmangur patrullat e policisë dhe duke zgjedhur rrugë të largëta e të rrezikshme”.
“Ata janë në rrezik të madh, duke udhëtuar pa ushqim dhe ujë të mjaftueshëm dhe u duhen ditë ecje ose transportohen në mjete të tejmbushura, duke fjetur jashtë dhe të ekspozuar ndaj kushte të këqija të motit,” shpjegoi ajo.
Duke qenë se ata po përpiqen tani të jenë më pak të dukshëm, është bërë më e vështirë të ndihmohen dhe mbështeten. Si rezultat i kësaj, shumë migrantë mbërrijnë në Serbi në gjendje të keqe, të rraskapitur dhe shpesh të sëmurë rëndë.
Sipas Komisariatit të Serbisë për Refugjatët dhe Migrimin, i cili publikoi të dhëna në fund të janarit, 747 fëmijë të pashoqëruar janë në qendra pritjeje dhe azili në Serbi.
Megjithatë, Ristiç paralajmëroi se ky numër nuk përfshin fëmijët që flenë në depot e braktisura dhe ndërtesave të tjera në afërsi të stacionit të trenit në Beograd, ku, pavarësisht nga transferimet e fundit në qendrat e hapura në Krnjaca dhe Obrenovaç, ende mbeten mbi 200 të miturit të pashoqëruar.
Ristiç tha se kushtet e strehëzave të përkohshme ku emigrantët po kalojnë dimrin e ashpër në Beograd, janë të tmerrshme.
Ndërtesat e braktisura ku refugjatët dhe imigrantët strehohen zakonisht nuk kanë dritare, ujë të pijshëm, ngrohje apo krevatë.
Të rriturit dhe fëmijët flenë në dysheme dhe përballen me rrezikun e mbytjes nga tymi i zjarrit që ndezin për t’i mbajtur ngrohtë.
Tualetet janë shumë johigjienike. Emigrantët përdorur tualete të improvizuara, shumë pranë vendit ku hanë dhe flenë.
Ristiç theksoi se disa nga fëmijët refugjatë në Serbi janë 10 deri 11 vjeç.
“Shumë refugjatë dhe migrantë, mes tyre familje, por edhe fëmijë që udhëtojnë vetëm, raportojnë dhunë dhe abuzim nga trafikantët, por gjithashtu edhe nga policia,” shtoi ajo.
Ristic tha se Save the Children operon në Greqi, Maqedoni, Serbi dhe Kroaci, ku ka pasur ankesa të ngjashme për dhunë policore dhe nga trafikantët prej refugjatëve.
Ajo shtoi se mesatarisht 30 imigrantë çdo ditë në mënyrë të paligjshme kthehen nga Kroacia dhe Hungaria në Serbi, duke shkelur rregullat e dakordësuara mes këtyre vendeve.
Ristiç tha se pa rrugë të sigurta dhe ligjore, e ardhmja e fëmijëve refugjatë dhe veçanërisht ata që udhëtojnë vetëm, do të jetë e pashpresë, për sa kohë vazhdojnë udhëtimin ilegalisht, të ekspozuar ndaj rreziqeve të mëdha.
“Save the Children po dërgon mesazhin se itinerari ballkanik është ende aktiv, pavarësisht mbylljes zyrtare në mars 2015 dhe marrëveshjes BE-Turqi,” tha Ristiç, duke iu referuar marrëveshjes kontroverse të BE-së me Ankaranë, nën të cilën Turqia ra dakord të ndalojë shumicën e migrantëve nga arritja në kufijtë e jashtëm të BE-së.
“Kapacitetet e strehimit emergjent duhet të shtohen në mënyrë të menjëhershme në Serbi më mbështetjen e duhur financiare nga donatorët, kryesisht BE-ja,” këshilloi ajo.
“Qeveria serbe duhet të heqë kufizimet që i ka vënë agjencive humanitare që operojnë jashtë qendrave zyrtare, duke lejuar ndihmën e shpëtimit të jetës në veçanti,” shtoi ajo.
“Rrugët e sigurta dhe ligjore për migracion duhen diskutuar, përfshirë bashkimin familjar, sistemimin, vizat humanitare, sponsorizimin privat, si mënyrat më të mira për të luftuar trafikimit kudo përgjatë itinerarit,” vazhdoi ajo.
Ndihma për migrantët më të pambrojtur, në veçanti për minorenët e pashoqëruar duhet të forcohet.
Ristiç tha se një zgjidhje e qëndrueshme duhet të përfshijë zgjidhjen e shkaqeve bazë të migracionit masiv, si dhuna e vazhdueshme, pabarazia dhe luftërat në vendet e origjinës.
“E vetmja rrugë për të zgjidhur sfidat më të cilat përballët migracioni që vazhdon në Ballkan është përmes një qasjeje të koordinuar dhe planifikimit ku përfshihen BE-ja dhe vende të tjera ballkanase jo anëtarë në BE”, përfundoi ajo.
