Ministria e Financave bëri të ditur se dënimet nga Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut bëri të ditur se gjatë viteve të shkuara kostoja e përgjithshme e dënimeve ka qenë afro 8.6 milionë euro janë shlyer dhe po aq pritet të shlyhen këtë vit.
Dënimet e ndryshme që Gjykata Evropiane për të Drejtat e Njeriut që ka dhënë ndaj Shqipërisë për rastet e shkeljes së të drejtave të njeriut, në veçanti, shkeljes së të drejtës së zbatimit të vendimeve për kthimet dhe kompensimet e pronave, i kanë kushtuar Shqipërisë deri tani rreth 8.6 milionë euro, por këtë vit janë bërë gati pagesat edhe për dy raste të tjera me vlerë të përgjithshme prej afro 8.2 milionë eurosh të tjera, bëhet e ditur nga një deklaratë e Ministrisë së Financave.
Përgjatë viteve, kostoja e vendimeve të kësaj gjykate është në rritje, por ekspertë ligjorë dhe financiarë paralajmërojnë se në një të ardhme të afërt, këto vendime mund të kërkojnë jo më, disa dhjetëra, por disa qindra milionë euro, duke rrezikuar falimentin financiar të qeverisë.
Vendime të pazbatuara
Gjykata Europiane e të Drejtave të Njeriut ka hasur gjatë viteve të fundit një rritje drastike të numrit të rasteve kur qytetarë shqiptarë ankohen se vendimet e dhëna nga autoritetet shqiptare dhe që kanë formën e prerë për njohje dhe kompensim të titujve të tyre të pronësisë, nuk janë zbatuar. Bëhet më së shumti fjalë për rastet kur komisionet e kthimit dhe kompensimit të pronave, kanë bërë njohje të vlefshmërisë së titullit të pronësisë si dhe kanë konstatuar pamundësinë e kthimit të pronës në natyrë dhe kanë përcaktuar detyrimin ligjor të qeverisë për kompensim. Problemi është se kompensimi nuk është kryer.
Në korrik të vitit 2012, gjykata konstatoi se 20 çështje të tilla qenë nën gjykim dhe 80 çështje të tjera qenë në pritje. Gjykata konstatoi gjithashtu që këto çështje nuk qenë thelbësisht problem i parimeve të së drejtës, por qenë “problem strukturor” i Shqipërisë.
Gjykata tha se problemi strukturor konsiston në “moszbatimin e vendimeve administrative që japin kompensim për pronat e konfiskuara gjatë regjimit komunist në Shqipëri.”
Gjykata i dha 18 muaj kohë qeverisë së Shqipërisë për të “ndërmarrë masa të përgjithshme me synimin për të siguruar në mënyre efektive të drejtën për kompensim. Gjykata në veçanti nxiti autoritetet, si çështje urgjence, të fillojnë të përdorin format alternative të kompensimit të siguruara nga ligji shqiptar i vitit 2004 në vend që të bazohen në kompensimin financiar. Është e rëndësishme që të vendosen afate kohore të detyrueshme për çdo hap të ndërmarrë në procedin e kompensimit”, vijon më tej vendimi.
Sipas Fondit Monetar Ndërkombëtar, moszgjidhja e këtij problemi mbart rreziqe të mëdha për gjendjen financiare të vendit.
