Organizimi i një mbrojtjeje të përbashkët nga sulmet kibernetike është fokusi i Konferencës së 3-të të Mbrojtjes Kibernetike të NATO-s, që po mbahet në Tiranë më 9–10 tetor me pjesëmarrjen e delegacioneve nga 32 vendet anëtare të Aleancës. Takimi fokusohet në forcimin e rezistencës kolektive ndaj kërcënimeve digjitale dhe në bashkëpunimin publik-privat për sigurinë kibernetike.
Takimi vjen pasi sistemet online të qeverisjes në Shqipëri janë sulmuar disa herë që nga viti 2022 nga një grup i identifikuar si “Homeland Justice” në Telegram, pas së cilit dyshohet se fshihen hakerë iranianë. Grupi konsiderohet përgjegjës për sulmin ndaj shërbimeve qeveritare digjitale dhe rrjedhjen e një sasie të madhe të dhënash personale të qytetarëve, çka çoi në ndërprerjen e marrëdhënieve diplomatike mes dy vendeve. Po ashtu, ai mori përsipër sulmin ndaj Bashkisë së Tiranës në qershor të këtij viti, që nxori jashtë funksionit përkohësisht 55 shërbime publike.
Në fjalën përshëndetëse në këtë takim, kryeministri Edi Rama pranoi sulmet ndaj sistemeve digjitale të qeverisë dhe aktorëve të tjerë në vend, por këmbënguli se vendi është fuqizuar dhe dëmet nga këto sulme janë tashmë të pakonsiderueshme. “Sot përballemi mesatarisht me një sulm kibernetik çdo tre minuta, por i zmbrapsim,” deklaroi Rama, duke theksuar nevojën për bashkëpunim. Ai shtoi se edhe aleatët që ndihmuan Shqipërinë pas goditjeve morën mësime për t’u mbrojtur më mirë.
Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, po ashtu foli për nevojën e bashkëpunimit mes vendeve, duke theksuar se Aleanca i konsideron këto sulme si ndaj saj. “NATO është e përkushtuar të mbrojë hapësirën kibernetike të aleatëve. Askush nuk qëndron vetëm,” tha ai, duke nënvizuar rolin e Qendrës së Integruar të Mbrojtjes Kibernetike.
Konferenca në Tiranë synon ndërtimin e një arkitekture të përbashkët sigurie kibernetike dhe imponimin e kostove ndaj aktorëve keqdashës. Shqipëria, dikur objektiv i sulmeve, shfaqet sot si një partner aktiv në mbrojtjen digjitale të Aleancës.
