Drejtori i Qendrës Simon Wiesenthal tha se vendimi i gjykatës kroate, e cila rrëzoi dënimin e kardinalit Alojzije Stepinaç në vitin 1946 për bashkëpunim, ishte “i turpshëm dhe i tmerrshëm”.
Efraim Zuroff, drejtori i zyrës së Qendrës Simon Wiesenthal për Izraelin dhe Europën Lindore dhe krye gjuetari i nazistëve i organizatës, dënoi vendimin e dhënë të premten e kaluar nga Gjykata e Qarkut të Zagrebit për anulimin e dënimit në vitin 1946 të kardinalit Alojzije Stepinaç për bashkëpunim.
Zuroff tha për radion serbe të Bosnjës të dielën se për të vendimi ishte “absolutisht i turpshëm dhe i tmerrshëm”.
“Ajo nuk mund ta zhbëjë faktin se si një njeri i tillë në një pozitë të tillë, ai mbështeti regjimin gjenocidial të themeluar në Kroaci (Shteti kukull pro-nazist i Pavarur i Kroacisë),” tha ai.
“Ky është absolutisht një vendim i keq, i cili ne shpresojmë se do të ndryshohet nga një gjykatë më e lartë,” shtoi ai, me shumë gjasa pa qenë në dijeni të faktit se zyra kroate e prokurorit të shtetit nuk do ta apelojë këtë vendim në Gjykatën e Lartë.
Ai i qëndroi idesë se qëllimi i gjykimit ishte “të lante” krimet e kohës së luftës të klerit katolik në Kroaci dhe vetë mbështetjen e Stepinaçit për regjimin fashist të kohës së luftës.
Zuroff e pranoi se Stepinaçi vërtet ndihmoi disa hebrenj të pagëzuar t’i shpëtonin vdekjes, por vetëm në një masë të kufizuar.
Ai u ankua për përpjekje në të gjithë Europën Lindore për të rishikuar historinë e Luftës së Dytë Botërore dhe, së bashku me këtë, të minimizojnë “gjenocidin e kryer kundër serbëve” në atë periudhë kohore.
“Kjo është shumë e rrezikshme. Tendenca të tilla duhet të ndalohen dhe ne po përpiqemi shumë t’i ndalojmë ato,” përfundoi Zuroff.
Megjithatë, Gjykata e Qarkut vendosi se Stepinaçi nuk pati një gjykim të drejtë në vitin 1946 nën regjimin komunist jugosllav.
Gjykata e Lartë Jugosllave e dënoi Stepinaçin me 16 vjet burg për bashkëpunim me Gjermaninë naziste dhe pushtuesit fashist italianë, si edhe me NDH-në.
Ai u shpall gjithashtu fajtor se detyroi besimtarët ortodoksë të pagëzoheshin si katolikë, duke ndihmuar regjimin e NDH-së dhe “duke përhapur propagandë armike”.
Polemikat në lidhje me Stepinaçin përqendrohen në faktin që ai përshëndeti publikisht themelimin e NDH-së në vitin 1941, duke i dhënë regjimit ligjshmëri midis kroatëve katolikë.
E udhëhequr nga lëvizja ustashe, NDH-ja, e drejtuar nga Ante Pavleviç, menjëherë miratoi ligje tepër diskriminuese dhe kreu mizori në shkallë të gjerë kundër serbëve, hebrenjve dhe romëve, gjë që është përkufizuar si gjenocid.
Megjithatë, shumë kroatë katolikë e mbajnë mend atë si një peshkop të devotshëm dhe atdhetar që ndenji në postin e tij pas marrjes së pushtetit nga komunistët në vitin 1945 dhe që- ata thonë- se u dënua në një gjyq spektakël.
Janë bërë lëvizje të shumta për shenjtërimin e Stepinaçit – të cilin Vatikani e bëri kardinal në vitin 1952 – të ndihmuara nga qeveria kroate, të cilat Kisha Ortodokse Serbe dhe autoritetet serbe i kanë kritikuar ashpër.
Stepinaç u lirua nga burgu dhe u la në arrest shtëpie në vitin 1951 dhe vdiq në vitin 1960.
Papa Françesku, i vetëdijshëm për polemikat e ashpra në lidhje me Stepinaçin, e ka ndaluar procesin e shenjtërimit, duke propozuar që një komision i përbashkët ku përfshihet Vatikani dhe Kisha Ortodokse Serbe të analizojnë fillimisht çështjen. Komisioni filloi punë më herët këtë muaj.
