Prokuroria e Specializuar e Kosovës në Hagë ka ngritur aktakuza të reja për të dyshuar të pa bërë publik para një gjyqtari të procedurës paraprake, i cili tani do të shqyrtojë akuzat që kanë të bëjnë me krimet e kryera gjatë dhe menjëherë pas luftës në Kosovë.
Kryeprokurori në Dhomat e Specializuara të Kosovës dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar, Jack Smith, e njoftoi kryetarin e Dhomave të Specializuara për herë të dytë se ai synon të fillojë procedurat gjyqësore para “Gjykatës Speciale” me bazë në Hagë, u njoftua të martën.
“Prandaj kryetarja ka caktuar një gjyqtar të procedurës paraprake në përputhje me Ligjin dhe Rregulloren e Caktimit të Gjyqtarëve për të shqyrtuar aktakuzën e re të paraqitur nga Prokurori i Specializuar. Përmbajtja e aktakuzave është konfidenciale, deri në momentin që ajo konfirmohet nga gjyqtari paraprak”, thanë Dhoma e Specializuara të Kosovës në një njoftim për shtyp
Gjyqtari i procedurës paraprake ka gjashtë muaj kohë për të konfirmuar, hedhur poshtë ose kërkuar informacione shtesë në lidhje me aktakuzat.
Kjo është hera e dytë që prokurori Smith kërkoi emërimin e një gjyqtari të procedurës paraprake për të shqyrtuar aktakuzat. Aktakuzat u ngritën për herë të parë në shkurt dhe ato pritet të konfirmohen nga mesi i verës.
Të paditurit ende nuk janë bërë ende publik.
Gjatë vitit të kaluar, më shumë se 100 persona, kryesisht ish-pjesëtarë të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, janë thirrur nga Prokuroria e Specializuar për t’u marrë në pyetje si të dyshuar ose dëshmitarë në lidhje me krimet që dyshohet se janë kryer midis 1 janarit 1998 dhe 31 dhjetorit 1999 në Kosovë.
Ndër ata që u morën në pyetje ishin edhe ish-guerilë të UÇK-së, të cilët janë bërë politikanë të profilit të lartë si Ramush Haradinaj, i cili dha dorëheqjen si kryeministër i Kosovës pasi u thirr për t’u marrë në pyetje.
Dhomat e Specializuara do të dëgjojnë raste që dalin nga një raport i task forcës së BE-së, i cili tha se zyrtarë pa emër të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës mund të përballen me aktakuza për një “fushatë persekutimi” kundër serbëve, romëve dhe shqiptarëve të Kosovës.
Krimet e pretenduara përfshijnë vrasje, rrëmbime, ndalime të paligjshme dhe dhunë seksuale.
Raporti u porosit pasi Këshilli i Europës publikoi një hetim në vitin 2011, i cili pretendonte se disa zyrtarë të lartë të Kosovës, përfshirë presidentin aktual Hashim Thaçi, ishin përgjegjës për abuzime të ndryshme të të drejtave të njeriut.
Thaçi i mohoi akuzat.
Stafi i gjykatës përbëhet nga gjyqtarë dhe prokurorë ndërkombëtarë, edhe pse ajo funksionon sipas ligjeve të Kosovës.
Bisedimet për krijimin e gjykatës zgjatën nga 2011 deri në 2015.
Që nga përfundimi i luftës në Kosovë, komuniteti ndërkombëtar po administron drejtësinë në Kosovë, por rezultatet e saj kanë qenë të dobëta – më pak se 20 vendime përfundimtare në çështjet e krimeve të luftës. Megjithatë, besohej se prokuroria e Kosovës nuk mund të trajtonte çështje të ndjeshme kundër zyrtarëve të lartë, që ishte dhe një nga arsyet pse komuniteti ndërkombëtar vendosi të krijonte gjykatën e re.
Deputetët e Kosovës votuan që gjykata të ngrihej si pjesë e sistemit të drejtësisë së vendit nën presionin e SHBA-së dhe BE-së. Në Kosovë gjykata shihet si e njëanshme pasi do të gjykojë ish-luftëtarët e UÇK-së, njerëz që shihen si çlirimtarë nga shumica e popullsisë etnike shqiptare të vendit. Ndërsa në Serbi, gjykata ka mbështetje të gjerë për shkak të shpresave se ajo do të gjykojë krimet kundër serbëve.
