Komisioneri për Mbrojtjen nga Diskriminimi, Robert Gajda, gjatë një tryeze me organizata të shoqërisë civile për prezantimin e punës së institucionit që drejton për vitin 2024 të zhvilluar të premten, kritikoi institucionet qendrore dhe lokale për sjellje indiferente dhe zvarritje të problematikave të lidhura me diskriminimin. Gajda tha se institucioneve u mungonte një qasje sistemike ndaj problemeve, ndërsa shumë prej fenomeneve që kanë për pasojë diskriminimin mbeten pa zgjidhje prej vitesh.
Duke iu referuar faktit që vitin e ardhshëm ka zgjedhje, Gajda dha si shembull se pavarësisht ngritjes si problem prej shumë kohësh të mungesës së aksesit të personave me aftësi ndryshe në qendrat e votimit, asnjë masë nuk ishte marrë për të ndryshuar situatën. “Janë në dijeni dhe nuk e ndryshojnë”, tha ai duke vënë në dukje neglizhencën.
Gajda tha se institucioni që ai drejtonte dhe vendimet e tij nuk arrinin të vinin në lëvizje institucionet dhe madje këto të fundit nuk viheshin në lëvizje as nga vendime të Gjykatës së të Drejtave të Njeriut në Strasburg. “Ka dy vjet vendimi i Strasburgut dhe hapat e autoriteteve janë minimale”, theksoi ai.
Komisioneri po ashtu vuri në dukje se institucionet nuk zbatonin legjislacionin. Ai ngriti si shqetësim faktin që familjet në nevojë nuk merrnin bursa për të ndihmuar në arsimimin e fëmijëve duke sjellë sipas tij pabarazi në arsimim. “Nuk jemi duke garantuar të drejtën efektive për arsimim”, tha Gajda duke vënë në dukje se çështja neglizhohej nga institucionet, të cilat kujtoheshin për këta fëmijë vetëm pasi kur pjesëmarrja e tyre në shkollë bëhej e pamundur. Po ashtu Gajda vuri në dukje se ende nuk kishte zgjidhje për probleme bazike si shmangia e barrierave fizike për personat me aftësi ndryshe.
Ai megjithatë tha se denoncimet në institucion ishin rritur dhe çështjet e shqyrtuara ishin diverse. Gajda tha se Komisioneri kishte arritur të provonte dhe bënte të dukshëm problemin e shkarkimeve politike nga puna.
Gjatë diskutimeve, anëtarë të organizatave të ndryshme ngritën një sërë shqetësimesh duke u dakordësuar me Komisionerin sa i përket indiferencës së institucioneve për t’u dhënë zgjidhje problemeve apo parashikuar buxhete.
Manjola Veizi, kryetare e Rrjetit të Grave Rome e Egjiptiane, ngriti shqetësimin se këto komunitete të margjinalizuara për shkak të varfërisë po përballeshin me vështirësi shtesë në marrjen e shërbimeve publike. Veizi tha se për shkak të arsimimit të mangët prej pamundësive komuniteti po përballej tashmë me përjashtim nga shërbimet publike të digjitalizuara të cilat ata nuk mund t’i aksesonin.
Përfaqësues të organizatave në mbrojtje të fëmijëve me aftësi ndryshe, po ashtu ngritën shqetësim të mungesë së përkrahjes financiare, mungesë së zgjidhjeve të përhershme për mësues kujdestar dhe braktisjen nga institucionet të prindërve, kryesisht nënave, që kryenin këtë punë.
Në fjalën përmbyllëse, Gajda tha se ishte e nevojshme që organizatat e shoqërisë civile të bëheshin bashkë në çështje që i preknin të gjithë, pasi ishte e vetmja mënyrë për presion efektiv ndaj institucioneve.
