Në dëshminë e tij dy-ditore në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë, Gjenerali Wesley Clark, ish-Komandanti Suprem i Forcave Aleate të NATO-s për Evropën, tha se Ushtria Çlirimtare e Kosovës, UÇK, ishte reagimi i shqiptarëve etnikë ndaj më shumë se një dekade shtypjeje nga regjimi serb dhe mohoi se ajo kreu spastrim etnik kundër serbëve vendas pas përfundimit të luftës.
“Nuk kam prova ose fakte se UÇK-ja ishte pas kësaj dhune kundër serbëve, por kam indikacione që vërtetojnë të kundërtën”, tha Clark të martën.
Ai po i përgjigjej një pyetjeje në lidhje me deklaratën e tij nga viti 1999, kur ai gjithashtu tha për një buletin në gjuhën shqipe, Shekulli, se nuk kishte prova se UÇK-ja kishte kryer spastrim etnik të serbëve etnikë.
Si Komandant Suprem i Forcave Aleate të NATO-s për Evropën, Clark komandoi fushatën e sulmeve ajrore të aleancës perëndimore në vitin 1999 që synonte të detyronte presidentin jugosllav Sllobodan Millosheviç të ndalonte shtypjen e tij të dhunshme ndaj shqiptarëve të Kosovës.
Prokurori Matthew Halling i kërkoi Clark të shpjegonte nëse aktet e UÇK-së në atë kohë shiheshin si akte terroriste nga komuniteti ndërkombëtar. Clark pranoi se, në atë kohë, UÇK-ja quhej organizatë terroriste, por këmbënguli se në realitet ajo ishte një lëvizje çlirimtare.
Clark shpjegoi se Kosova kishte qenë një entitet autonom brenda Serbisë në ish-Jugosllavi që nga viti 1974. Megjithatë, në vitin 1989, presidenti serb Sllobodan “Millosheviç ia hoqi autonominë. Disa njerëz që u quajtën kolektivisht terroristë u bënë çlirimtarë të popullit, ata u bënë mbrojtës kolektivë të popullit të tyre.”
“Dua të shpjegoj se në një moment kur njerëzit luftojnë kundër shtypjes, ata kalojnë nga terroristë në luftëtarë të lirisë, dhe në një moment të caktuar, opinioni dhe konsensusi botëror arrijnë në përfundimin se njerëzit kanë të drejtë t’i rezistojnë presionit të luftës”, tha Clark.
Të hënën, Clark i tha gjithashtu gjykatës se shqiptarët etnikë në Kosovë ishin përballur me dekada shtypjeje para luftës, duke shpjeguar se “këta burra që luftuan ishin me mendje shumë të pavarur. Këta ishin njerëz vendas që rrezikuan jetën e tyre për t’u ngritur kundër shtypjes” dhe nuk ishin të prirur të pranonin urdhra. Ai tha se UÇK-ja nuk kishte një strukturë të duhur komanduese ushtarake të ngjashme me ushtritë perëndimore.
Të martën, ai pretendoi se dhuna dhe aktet e hakmarrjes pas luftës ndodhën midis fqinjëve, duke thënë se UÇK-ja nuk mbante përgjegjësi për to. Ai tha se shumë njerëz ishin shumë të pakënaqur.
Në fund të dëshmisë së tij, Clark theksoi se e ka ndjekur gjyqin dhe se “unë qëndroj pranë bindjes sime të mëparshme se Hashim Thaçi nuk është përgjegjës për atë që ndodhi në Kosovë. Ai nuk është përgjegjës për aktet individuale të dhunës ose hakmarrjes.”
Të hënën, ai tha se Thaçi nuk ishte komandant ushtarak dhe “ishte mjaft e qartë se ai nuk ishte në krye”.
Thaçi dhe të pandehurit e tjerë me të Jakup Krasniqi, Rexhep Selimi dhe Kadri Veseli, akuzohen se kanë përgjegjësi individuale dhe komanduese për krimet e kryera kundër të burgosurve të mbajtur në qendrat e paraburgimit të UÇK-së në Kosovë dhe në Shqipërinë fqinje, duke përfshirë 102 vrasje. Krimet dyshohet se janë kryer gjatë dhe menjëherë pas luftës në vitet 1998 dhe 1999.
Dhomat e Specializuara të Kosovës janë pjesë e sistemit të drejtësisë të Kosovës, por e kanë selinë në Hagë dhe përbëhen nga një staf ndërkombëtar për të siguruar procedura të drejta pas problemeve të kanosjes së dëshmitarëve në rastet e mëparshme të lidhura me UÇK-në.
Shumë dëshmitarë të prokurorisë kanë dëshmuar pas dyerve të mbyllura për të mbrojtur identitetin e tyre për shkak të frikës nga hakmarrja, por kjo ka çuar në akuza për mungesë transparence. Edhe dëshmia e Clark u zhvillua në seancë private disa herë që kur filloi të hënën.
E ashtuquajtura gjykatë speciale është kritikuar gjerësisht nga shqiptarët etnikë të cilët e konsiderojnë atë të anshme etnikisht dhe kundër asaj që pranohet gjerësisht si një luftë e drejtë e UÇK-së. Prokurorët kanë këmbëngulur se UÇK-ja nuk është në gjyq, pavarësisht perceptimit.
Megjithatë, Organizata e Veteranëve të Luftës së UÇK-së ka organizuar katër protesta masive në të gjithë Evropën në mbështetje të ish-udhëheqësve të UÇK-së në gjyq, e fundit të dielën në Strasburg, pas protestave të mëparshme në Prishtinë, Hagë dhe Tiranë.
