Draft strategjia mbi sigurinë rendit separatizmin, ekstremizmin fetar dhe politik dhe më shumë njohje të pavarësisë së Kosovës si disa nga kërcënimet kyçe ndaj sigurisë kombëtare.
Strategjia e fundit e Sigurisë Kombëtare e Serbisë rendit separatizmin, ekstremizmin, njohjen e pavarësisë së Kosovës dhe përpjekjet për të rishikuar Marrëveshjen e Dejtonit të Bosnjës të vitit 1995 si disa nga kërcënimet kryesore të sigurisë ndaj vendit.
Strategjia, e publikuar në faqen e internetit të Ministrisë së Mbrojtjes, thotë se statusi i Kosovës, tensionet ndëretnike dhe kriza e emigrantëve po ndikojnë më shumë në vend dhe në rajon.
“Tendencat separatiste në rajon janë një kërcënim real për sigurinë,” thotë ajo, duke vënë theks të veçantë në “problemin e pavarësisë territoriale të shpallur në mënyrë të paligjshme të Kosovës dhe Metohisë”, ndërsa Serbia i referohet provincës së saj të mëparshme, e cila shpalli pavarësinë në vitin 2008.
Strategjia u ankua për “moszbatimin e Marrëveshjes së Brukselit të Kosovës, vendosjen e ngadaltë të standardeve demokratike në Kosovë dhe Metohi, mosrespektimin e të drejtave themelore të njeriut të serbëve dhe të popujve të tjerë joshqiptarë, uzurpimin dhe shkatërrimin e pronës së tyre dhe trashëgiminë kulturore e historike dhe islamizmi radikal”.
Për Bosnjën, dokumenti paralajmëron gjithashtu kundër përpjekjeve për të rishikuar Marrëveshjen e Dejtonit të vitit 1995, e cila i dha fund luftës së viteve 1992-1995, që ajo tha se “kanë një ndikim negativ në stabilitetin dhe sigurinë në rajon”.
Duke mos përmendur emra, ajo shtoi se në “disa vende të rajonit ka një tendencë, si edhe përpjekje, për të arritur një shkallë të lartë bashkimi kombëtar të hapësirës etnike dhe për të zbatuar projekte “shtetesh të mëdha”, të cilat do të përfshinin rishikime dhe ndryshime në kufijtë shtetërorë të vendosur ndërkombëtarisht”.
Strategjia thotë se progresi i Serbisë në procesin e pranimit në BE po pozitivisht ndikon në stabilitetin politik, ekonomik dhe social të vendit, por që Beogradi duhet gjithashtu të vazhdojë të ndërtojë ura me fuqitë kyçe si SHBA, Kina dhe të tjerë.
“Për të zhvilluar më tej demokracinë, stabilitetin dhe prosperitetin e rajonit, është e rëndësishme që Serbia të përmirësojë marrëdhëniet me Shtetet e Bashkuara, Federatën Ruse, Republikën Popullore të Kinës, si dhe me partnerë të tjerë tradicionalë dhe faktorë të rëndësishëm” vazhdon dokumenti.
Ai paralajmëron se “aktiviteti i inteligjencës së subjekteve të huaja ndaj faktorëve politikë, ekonomikë dhe të sigurisë në Republikën e Serbisë, ndër të tjera përmes aktiviteteve propaganduese subversive, përpiqet të destabilizojë institucionet dhe të provokojë tensione në shoqëri”.
Dokumenti është dokumenti politik me vlerën më të lartë strategjike në terren për autoritetet e Beogradit. Zbatimi i tij është hartuar për të mbrojtur vlerat kombëtare dhe interesat e shtetit nga sfidat, rreziqet dhe kërcënimet ndaj sigurisë.
Diskutimi publik mbi projektin do të vazhdojë deri më 15 maj, me evente publike ku përfshihen përfaqësues të organeve shtetërore dhe ekspertë.
Megjithatë, në një event të tillë, disa ekspertë ngritën shqetësime rreth strategjisë dhe përdorimit të saj. “Unë absolutisht nuk mendoj se stabiliteti mund të ndërtohet në këtë mënyrë,” tha asistent profesori i shkencave politike Goran Tepsiç në një diskutim më 8 maj, njoftoi televizioni N1.
Ministrja e Serbisë për integrimin në BE, Jadranka Joksimoviç, tha në mars se strategjia i është dhënë presidentit Aleksandër Vuçiç që ta lexonte dhe se, pasi ai të japë mendimin e tij dhe pasi të përfundojë debati politik, fjalën e fundit do ta kenë deputetët e vendit.
