Një sondazh me fokus barazinë gjinore i kryer prej organizatës “UN Women” gjatë muajve të karantinës në Shqipëri, tregon se COVID-19 ka rënduar ekonomikisht dhe psikologjikisht më shumë gratë se sa burrat.
Pandemia e COVID-19, sipas një vlerësimi gjinor të kryer nga “UN Women” në Shqipëri, ka ndikuar në mënyrë disproporcionale më shumë tek gratë dhe vajzat sesa tek burrat e djemtë, dhe si pasojë rrezikon të thellojë hendekun gjinorë.
Në javën e dytë të korrikut organizata ndërkombëtare “UN Women” në Shqipëri publikoi rezultatet e një pune kërkimore me bazë gjinore të kryer gjatë harkut kohor 10 ditor nga 17-26 Prilli. Nëpërmjet këtij sondazhi me 1300 persona nga grupmosha dhe statuse familjare të ndryshme synohej matja e impaktit socio-ekonomik të pandemisë si tek burrat ashtu edhe tek gratë.
Rezultatet konfirmojnë se gratë gjatë periudhës së izolimit për shkak të COVID-19 kanë marrë përsipër më shumë punë dhe kujdes shtëpiak, ku 1 në 2 gra ka raportuar një rritje të aktiviteteve dhe punëve shtëpiake të papaguara.
“Rezultatet tregojnë një disbalancë në impaktin që ka pasur pandemia tek gratë në marrëdhënie pune, ku pavarësisht statusit të punësimit, gratë kanë qenë më të ekspozuara për të reduktuar orët e punës dhe si pasojë ulje të të ardhurave. Sidomos tek gratë e vetëpunësuara, 1 në 2 gra të vetëpunësuara të cilat kanë fëmijë u detyruan të reduktojnë orët e punës, kryesisht për t’u kujdesur për fëmijët apo punët e shtëpisë”, shkruhet në raportin e publikuar prej UN Women në Shqipëri.
Kufizimet për shkak të përhapjes së COVID-19 në Shqipëri sollën mbylljen e qindra bizneseve jo-thelbësore, duke krijuar kështu një krize ekonomike në shumë familje shqiptare.
Përveç vështirësive ekonomike, pandemia solli edhe kufizime në aksesimin e shërbimeve bazike.
“Një në pesë persona ka hasur vështirësi në aksesin e shërbimeve shëndetësore, ku si burrat ashtu edhe gratë kanë pasur vështirësi në sigurimin e produkteve mjekësore për mbrojtje personale ndaj COVID-19”, raportohet gjithashtu në vlerësimin e kryer prej UN Women.
Sipas gjetjeve të këtij vlerësimi 51% e grave kanë kryer raportime më të shpeshta në lidhje me këto vështirësi krahasuar me 43% të burrave.
Përsa i përket mirëqenies së shëndetit mendor/psikologjik, gratë përsëri janë ndikuar në një shkallë relativisht më të lartë sesa burrat (69% krahasuar me 57%), me një diferencë midis grave aktive në moshë pune të cilat përjetojnë një stres shumë herë më të madh sesa meshkujt në të njëjtën moshë (35-44 vjeç).
Në zonat rurale kjo diferencë gjinore paraqitet në nivele akoma më të larta. Në veçanti ato gra të cilat kanë përjetuar dhunë në familje kanë raportuar një shkallë tepër të lartë ankthi psikologjik.
Ky vlerësim gjinor gjithashtu ka konfirmuar se si burrat ashtu edhe gratë kanë përjetuar ulje të të ardhurave.
Dy në tre pjesëmarrës kanë raportuar ulje të të ardhurave nga punësimi si dhe humbje nga të ardhurat në bujqësi, ndërkohë që 74% e grave që mbështeteshin nga remitancat kanë raportuar reduktim të këtij burimi gjatë gjendjes së emergjencës.
“46% e grave dhe 67% e burrave raportuan të jenë ndihmuar nga partneri gjatë kësaj periudhe, gjë e cila konfirmon ndarjen e pabarabartë të punës së papaguar midis grave dhe burrave”, raportojnë rezultatet e studimit.
