Për vëzhguesit ndërkombëtarë, presidenti rus Vladimir Putin ose do të nisë një luftë të re në Ukrainë ose jo. Por për ukrainasit, lufta filloi kur Putini aneksoi Krimenë në vitin 2014 dhe ka vazhduar që atëherë. Mijëra ukrainas tashmë kanë përjetuar luftë të armatosur kundër forcave ruse. Kjo është arsyeja pse politikanët në Kiev nuk janë të shqetësuar të hamendësojnë se çfarë do të bëjë Putini më pas; ata janë të fokusuar në atë që duhet të bëjnë sot.
Mendësia ukrainase pasqyron një vlerësim të matur të aftësive, burimeve dhe ndikimit të vendit. Liderët ukrainas e kuptojnë se duhet të përgatisin ushtrinë, të zvogëlojnë ndikimin ekonomik të krizës dhe të gjejnë sa më shumë aleatë të jetë e mundur. Ata nuk janë të bezdisshëm për të marrë ndihmë nga Perëndimi. Ata do të pranojnë çfarëdolloj ndihme me mirënjohje, duke e ditur se edhe kontributet e vogla mund të jenë vendimtare.
Edhe pse ukrainasit duhet të përgatiten për luftë, ata kanë paqen në mendjen e tyre, sepse kjo është ajo për të cilën ata kanë luftuar këto tetë vitet e fundit. Ata nuk diskutojnë shumë nëse lufta do të jetë e madhe apo e vogël, nëse do të bëhet nga ajri apo në tokë, apo nëse do të zhvillohet nëpër qytete apo në fshatra. Të krijohet përshtypja se ata janë më optimistë nga sa e kërkon situata. Siç më tha një ekspert i lartë i mbrojtjes, “Slawomir, unë kam tre vajza, më e vogla është një vjeç. Si mund të mos jem optimist?”
Ndërkohë, mediat perëndimore gjenerojnë më shumë analiza, parashikime dhe opinione sesa mund të lexojë një njeri, edhe pse faktet tregojnë si pashmangshmërinë ashtu edhe kotësinë e luftës. Putini duhet të sulmojë sepse ai do të humbasë respektin nëse nuk e bën këtë. Tani, në fazën e fundit të mbretërimit të tij të gjatë, ai ka arritur në përfundimin se trashëgimia e tij do të pësojë një goditje të pariparueshme nëse nuk largohet me Ukrainën nën kontrollin e fortë të Rusisë.
Ai e di gjithashtu se ky është shansi i tij i fundit, më i mirë. Shtetet e Bashkuara janë të zënë me Kinën. Gjermania ka një qeveri të re, të paprovuar, partia kryesore e së cilës priret të jetë më miqësore ndaj Rusisë. Presidenti francez Emmanuel Macron është i zënë duke u përpjekur të fitojë rizgjedhjet. Kryeministri britanik Boris Johnson është në prag të humbjes së pushtetit. Dhe Evropa, më gjerësisht, po lëpin plagët e saj nga pandemia dhe mbetet në mënyrë të pashpresë e varur nga gazi rus.
Për më tepër, pasi ka modernizuar ushtrinë e saj në vend të ekonomisë së saj, Rusia duhet të godasë për sa kohë hekuri është i nxehtë. Putini ka grumbulluar një rezervë astronomike prej 620 miliardë dollarësh në këmbim valutor, e ka shkëputur ekonominë nga varësia e saj nga dollari dhe ka riatdhesuar asetet e oligarkëve, të gjitha për t’u përgatitur për këtë moment. Kushtet ekonomike për të mbështetur një pushtim nuk do të jenë më kurrë kaq të favorshme.
Mbi të gjitha, Putini e di se nëse ai tërhiqet tani, pas dy mobilizimeve masive ushtarake, Perëndimi nuk do të duhet ta marrë më seriozisht Rusinë. NATO-ja do të vazhdojë të forcojë praninë e saj në Evropën Lindore dhe SHBA-ja do të heqë dorë nga çdo lëshim që mund të ketë ofruar. Ukraina padyshim po largohet në mënyrë të pashmangshme nga Rusia. Në fakt, nëse Ukraina do të anëtarësohet zyrtarisht në NATO apo jo, po bëhet më pak e rëndësishme çdo ditë, sepse ajo është de facto pjesë e Aleancës. Ajo ka miratuar standardet e NATO-s në modernizimin e saj ushtarak dhe ka pranuar furnizimet me armë.
Nga këndvështrimi i Kremlinit, Ukraina tashmë po vepron si një anëtare jo vetëm e NATO-s, por edhe e Bashkimit Evropian. Çdo vit që kalon, ajo konsolidon më tej shtetësinë e saj, siguron identitetin e saj dhe thellon lidhjet me BE-në – partnerin e saj më të madh ekonomik. Ukraina është pjesë e tregut të përbashkët të BE-së dhe regjimit pa viza, dhe madje ka arritur pavarësinë energjetike nga Rusia – diçka që do të kishte qenë e paimagjinueshme jo shumë kohë më parë.
Por Putini vërtet i sheh ukrainasit si rusë, siç shkroi në manifestin e tij – ndoshta versione pak më të këqija, por megjithatë rusë. Dhe aleatët e Putinit e kanë marrë mesazhin. Edhe ministri i mbrojtjes Sergei Shoigu, babai i të cilit ishte Tuvan, dhe Ramzan Kadyrov, president i Republikës së Çeçenisë, kanë filluar t’i referohen ukrainasve si “populli ynë”.
Megjithatë, çfarë do të përfitonte Rusia nga hyrja në luftë? Nuk ka asnjë shans për një blitzkrieg ose një fitore të shpejtë, vendimtare që do t’i lërë Rusisë kontroll të përhershëm mbi Ukrainën. Ukrainasit preferojnë fuqimisht një luftë sesa një paqe të kalbur, dhe ata nuk dorëzohen të humbin. Ata nuk presin të fitojnë një garë ushtarake me Rusinë, por janë të sigurt se mund të bëjnë mjaftueshëm rezistencë për ta bindur Rusinë se janë të pamposhtur.
Përgjigja e Perëndimit do të jetë e njëjtë, pavarësisht nëse do të ketë një luftë në shkallë të vogël apo në shkallë të gjerë. Sido që të jetë, një tjetër sulm rus në Ukrainë do të shkatërronte të gjithë zgjidhjen e pas Luftës së Ftohtë në Evropë. Luftërat dhe pushtimet në shkallë të gjerë do të bëheshin përsëri normë. Perëndimi më në fund duket se e ka kuptuar se nuk mund ta lejojë këtë.
Pas disa javësh grindje, edhe Gjermania më në fund ka ndaluar së diskutuari për rëndësinë e Nord Stream 2, tubacioni që do të dërgonte gaz natyror direkt në Gjermani nga Rusia, duke anashkaluar Ukrainën. Dhe Mbretëria e Bashkuar ka përgatitur sanksione kundër oligarkisë ruse, e cila ka përdorur prej kohësh Londrën si shesh lojërash dhe parajsë financiare.
Në dritën e këtyre zhvillimeve, strategët e Kremlinit duhet të marrin në konsideratë nëse suksesi në Ukrainë është akoma i mundur. Lufta ka kuptim nëse ka përfitime afatgjata për t’u fituar pasi ajo të përfundojë. A mund të detyrohen vërtet 40 milionë ukrainasit që kanë duruar tetë vjet luftë me Rusinë të jenë besnikë ndaj Kremlinit? A mund të pushtohet dhe më pas të qetësohet vendi i dytë më i madh në Evropë? Fiaskoja e SHBA-së në Afganistan tregoi se luftërat janë shumë më të lehta për t’u nisur sesa për të përfunduar. Rusët padyshim kujtojnë përvojën e tyre katastrofike në Afganistan, e cila kontribuoi në rënien e Bashkimit Sovjetik.
Perëndimi më në fund ka ndaluar së hamendësuari se çfarë do të bëjë Putini dhe ka hyrë në një fazë të re. Ai ka filluar të mendojë ashtu siç mendojnë ukrainasit.
Marrë me autorizim nga Project Syndicate. Nuk mund të ripublikohet pa lejen e Project Syndicate. The View from Kyiv
