Nëse nuk ishit pjesë e rrethit të ngushtë të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK), konsideroheshit një tradhtar që duhet të dënohej, zbuloi një dëshmitar në gjyqin për krime lufte të ish-presidentit të Kosovës, Hashim Thaçi.
Haxhi Mazreku, një ish-komandant njësie të UÇK-së, tha në gjyqin kundër Thaçit dhe tre të tjerëve në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë, se UÇK-ja konsideronte se kushdo që nuk ishte i afërt me anëtarët kyç të milicisë etnike shqiptare do të konsiderohej tradhtar.
“Nëse nuk ishe i afërt me dsa prej tyre (disa pjesëtarë të UÇK-së) ose nuk ishe i përshtatshëm (një njeri që nuk përshtatet), atëherë ishe një tradhtar, spiun, ose bashkëpunëtor (që punoje për regjimin serb ose forcat jugosllave). Këtë bënte UÇK-ja”, tha Mazreku, dëshmitari i 102-të në gjykim, ku të pandehurit akuzohen edhe për krime kundër njerëzimit.
Mazreku tha se dikush do të konsiderohej tradhtar edhe nëse do të takohej me një serb etnik.
Sipas aktakuzës, Thaçi dhe tre të pandehurit e tjerë bashkë me të, si anëtarë të një ndërmarrjeje të përbashkët kriminale, “ndanë qëllimin e përbashkët për të fituar dhe ushtruar kontroll mbi të gjithë Kosovën duke përfshirë kanosjen e paligjshme, keqtrajtimin, kryerjen e dhunës ndaj dhe dëbimin e atyre që konsideroheshin si kundërshtarë”.
Kundërshtarët përfshinin njerëz që ishin bashkëpunëtorë ose që perceptoheshin si bashkëpunëtorë me forcat jugosllave ose autoritetet serbe, ose që nuk mbështesnin qëllimet e UÇK-së. Këtu përfshiheshin anëtarë të Lidhjes Demokratike të Kosovës (LDK), krahas serbëve etnikë, romëve dhe pakicave të tjera etnike.
“Çdo viktimë thuhej (nga UÇK-ja) se ishte bashkëpunëtor”, tha Mazreku në gjykatë. Ai shpjegoi rastin e një roje pylli që dyshohet se “u vrarë dhe ekspozua” nga UÇK-ja në fshatin Opterushë të Rahovecit, me qëllim për të nxitur frikë te popullata lokale.
Mazreku tha në gjykatë se anëtarët e UÇK-së mendonin se kushëriri i tij, Nezir Mazreku, ishte bashkëpunëtor, sepse ai ishte kreu i Partisë Socialiste të Serbisë në fshatin e tyre lokal.
Sipas Mazrekut, kushëriri i tij u përpoq me gjithë zemër për të ndihmuar fshatin. “Kjo ishte një lloj propagande, një lloj kërcënimi dhe unë u përpoqa, së bashku me grupin tim, të mos shkonim në pikën e konfliktit, deri në pikën e gjakderdhjes.” Kjo bëri që ai të shihej negativisht edhe nga pjesëtarët e tjerë të UÇK-së, tha ai në gjykatë.
Mazreku i tha gjykatës se pas vrasjes nga ushtria jugosllave të 59 anëtarëve të familjes së themeluesit të UÇK-së Adem Jashari në mars të vitit 1998, ai formoi njësinë e tij të UÇK-së dhe e kishte emëruar veten komandant. Megjithatë, dallimi mes tij dhe pjesës tjetër të UÇK-së ishte se ai u përpoq të shpëtonte njerëzit në vend që të krijonte më shumë viktima.
“Si UÇK-ja, ne ishim kundër regjimit serb, uniformës serbe, jo kundër civilëve”, tha ai.
Thaçi, krahas Jakup Krasniqit, Rexhep Selimit dhe Kadri Veselit akuzohen se kanë përgjegjësi individuale dhe komanduese për krimet e kryera ndaj të burgosurve të mbajtur në burgjet e UÇK-së në Kosovë dhe Shqipëri, përfshirë 102 vrasje.
Krimet supozohet se janë kryer ndërmjet të paktën marsit 1998 dhe shtatorit 1999, gjatë dhe menjëherë pas luftës në Kosovë me forcat serbe. Të pandehurit janë vetëdeklaruar të pafajshëm.
Në gjykimin e deritanishëm, mbrojtja është përpjekur të dëshmojë se UÇK-ja nuk kishte një strukturë të duhur komanduese, kështu që të pandehurit nuk mund të ishin përgjegjës për ndonjë krim të kryer nga luftëtarë të rangut më të ulët.
