Inspektori i Lartë i Drejtësisë i kërkoi të mërkurën më 1 tetor Këshillit të Lartë Gjyqësor që të fillojë procedimin disiplinor ndaj gjyqtarit të Durrësit, Shkëlzen Liçaj dhe të caktojë ndaj tij masën disiplinore “ulje e pagës” me 40% deri në një vit. Përfaqësuesi i ILD-së, Eugen Nasufi parashtroi para Këshillit gjetjet e hetimit disiplinor ndaj Liçajt. Sipas Nasufit, hetimi është bazuar në 13 ankesa për vonesa në arsyetimin e vendimeve. Nga sa relatori Nasufi, një prej ankuesve është ish-ministri i Drejtësisë, Ulsi Manja.
Sipas Nasufit, janë bashkuar dy procedime disiplinore ndaj gjyqtarit Liçaj, prej nga janë evidentuar vonesa të përsëritura të zbardhjes së vendimeve në tejkalim të afatit ligjor deri në 4 vite. Vendimet i përkasin periudhës së viteve 2021, 2022, 2023.
ILD pretendon se nga ana e Liçajt janë ndërmarrë veprime dhe mosveprime në shkelje të afateve procedurale civile dhe penale të arsyetimit të vendimit gjyqësor, duke tejkaluar afatet tej çdo logjike, ku mosrespektimi i afateve ligjore nuk paraqitet si episod i izoluar, por si model i përsëritur në tri vite radhazi dhe në përmasa jashtë çdo standardi ligjor dhe profesional të afateve të vonesës.
Sipas Nasufit, zvarritja sistematike dhe e përsëritur përtej afateve, përbën tregues të qartë të mosrespektimit të përgjegjësive funksionale. Nasufi solli në vëmendje se pavarësisht parashtrimeve të gjyqtarit Liçaj, i cili i ka lidhur vonesat e arsyetimeve me gjendjen e sistemit gjyqësor dhe ngarkesën në punë, sërish rezulton se ai nuk ka përmbushur në mënyrë të plotë dhe të qëndrueshme detyrimet ligjore dhe funksionale për arsyetimin dhe dorëzimin në kohë të vendimeve gjyqësore.
Nasufi vërejti se edhe vetë magjistrati ka deklaruar se ka zgjedur t’u japë përparësi çështjeve që ka vlerësuar se janë urgjente, por nuk ka arritur të organizojë detyrën për balancuar kohën.
Në vijim, u konstatua se Liçaj e ushtron detyrën prej vitit 2020 dhe në kohën kur janë konstatuar shkeljet ka qenë në vitin e dytë dhe të tretë të punës. Megjithatë, ILD vlerëson se gjyqtari ka dëmtuar dukshëm imazhin e drejtësisë dhe besimin e publikut në të.
Sipas ILD-së, mosarsyetimi në kohë i vendimeve ka sjellë vonesa në ushtrimin e së drejtës së ankimit, apo të ekzekutimeve të vendimeve gjyqësore. Rrethanat e konstatuara konsiderohen prej Inspektorit si shkelje të rënda disiplinore. Nasufi parashtroi kërkimin përfundimtar për caktimin e masës disiplinor për “Ulje e përkohshme e pagës deri në 40%, për një periudhë jo më të gjatë se një vit”.
Gjyqtari Shkëlzen Liçaj pretendoi në seancën dëgjimore të mërkurën, se parashtrimi i ILD-së, ka disa të meta në themel. Sipas tij, nuk analizohen shkaqet ligjore që përcaktojnë që nëse veprimi ose mosveprimi, ka të bëjë me përvojën profesionale të magjistratit dhe me fakte të pavarura prej tij.
Liçaj sqaroi se ka filluar detyrën në vitin 2020 në Gjykatën e Sarandës, ku asnjëherë në atë periudhë organika nuk kishte qenë e plotë. Ai pohoi se në momentin e fillimit të detyrës i ishin dhënë 145 çështje përveç atyre të shortuara, duke e konsideruar numër të lartë për një fillestar. Gjyqtari shtoi se në atë periudhë kishte pasur ndëprerje të punës dhe për shkak të pandemisë dhe kur kishin rifilluar ngarkesa e tij kishte shkuar mbi 600 çështje.
Ai evidentoi si problem edhe faktin se realizonin gjykim në disa gjykata njëkohësisht. “Ishim në Sarandë, por kishim gjykuar dhe në Gjirokastër e në Përmet”, tha ai dhe shtoi se kishte raste që humbiste gjithë dita për të bërë një gjyq në Përmet, por dhe me keq, kur shtyhej se nuk ishte realizuar njoftimi palëve.
Liçaj tha se kishte shpallur të paktën 3 vendime duke realizuar rreth 50 të tilla në muaj. “Bënim mesatarisht 20 seanca në ditë. Ka pasur ditë dhe 20 vendime. Ka qenë e pamundur të bëhej më shumë se kaq. Pas gjithë kësaj ngarkese është e pamundur të jesh brenda afateve të arsyeshme për arsyetimin e vendimeve”, tha ndër të tjera gjyqtari Liçaj.
Ai theksoi se nuk ka dashur në asnjë moment të ndodhej në këtë situatë, por ka qenë tej vullnetit dhe pritshmërive.
“Thuhet se gjyqtari nuk ka marrë masat organizative për këtë situatë. Gjendja e sistemit dihej. Ne nuk kishim çfarë bënim më shumë. Të rrinim të bënim kërkesa në KLGj në atë fazë, nuk do ndryshonte asgjë. Por që të bënim kërkesa formale për t’u dukur se kishim nevojë për gjyqtarë, dilte tej qëndrimit të magjistratit,” argumentoi ai dhe shtoi se e njëjta situatë kishte vijuar dhe kur ishte transferuar në Durrës, kur i duhej të shkonte për gjykime dhe në Sarandë.
Gjyqtari Liçaj ngriti pretendimet mbi të dhënat statistikore të evidentuara nga ILD, duke i cilësuar të pasakta. Sipas tij, në vitin 2023 kishte dhënë mbi 700 vendime, nga të cilat më shumë se 200 në Sarandë, që nuk ishin konsideruar në analizën e Inspektorit.
Liçaj pretendoi se kishte pasur ditë kur kishte gjykuar 30 çështje dhe kishte dhënë 24 vendime. “Po të kisha qëllim shtyrjen e gjyqeve dhe zbardhjeve nuk shpallja në një ditë 24 vendime”, tha ai duke shpjeguar se kishte vlerësuar ti gjykonte çështjet e të arsyetonte vendime sa të mundte, por që të mos krijonte stok me dosje të mbartura.
Subjekti pretendoi se nga gjithë vendimet e dhëna prej tij, ishin ankimuar në Apel vetëm 12.7% e tyre. Ai e cilësoi të pabazuar konstatimin e ILD-së për cënim të besimit të publikut, duke këmbëngulur se ishte përkushtuar në dhënien e vendimeve të shpejta e cilësore, gjë që sipas tij, vërtetohej dhe nga dakordësia e 87% të palëve në proces që kishin rënë dakord me vendimarrjet duke mos i ankimuar. Sipas Liçajt, 2500 vendime të tij nuk ishin ankimuar, që tregonte se të paktën 5000 palë kishin rënë dakord me zgjidhjen që iu kishte dhënë çështjeve.
“Statistikat varet dhe si i lexon. Nëse një njeri ka këmbët në frigorifer dhe kokën në furrë e ka temperaturën në mes të trupit mesatare. Por kokën e ka në furrë, varet se ku e çon termometrin. Mund të bëja që të bëja pak gjyqe e të arsyetoja, por do kishte shkuar stoku i çështjeve mbi 1000. Kam zgjedhur që të bëj gjykime të shpejta. Palët kanë qenë të kënaqur për shpejtësinë e gjykimit dhe cilësinë e vendimit. Nga 70-100 dosje që kishte një gjyqtar në Sarandë, ne morëm nga 600 sa filluam detyrën”, tha Liçaj dhe shtoi se në shtator të 2023 kishte pasur dhe një angazhim familjar pasi priste fëmijën e parë. Sipas tij, edhe kur lindi djali kishte vijuar të punonte mes Tiranës, Sarandës e Durrësit.
Liçaj pretendoi se ILD duhej të kishte analizuar dhe arsyetuar mbi gjithë konstatimet në parashtrimet e tij. Përfaqësuesi i ILD i cilësoi si lojëra fjalësh pretendimet e Liçajt dhe nëvizoi se parashtrimet e subjektit të hetimit disiplinor janë përmendur në mënyrë të përmbledhur në raport.
Gjyqtari Liçaj kërkoi 10 ditë kohë për të siguruar prova që sipas tij vërtetojnë ato çfarë ka parashtruar. “Jam përpjekur të bëj vendime cilësore. Se të gjithë ata që vijnë në gjykatë vijnë për një hall dhe kur e kanë zgjidhur që në shkallë të parë problemin, kjo është pozitive”, përfundoi ai. Këshilli vendosi të shtyjë seancën dëgjimore për më datë 22 tetor, në orën 10:00.
